Orhun Yazıtlarında/ Hunlar

Orhun Yazıtlarında/ Hunlar Orhun Yazıtlarında qullanılan dil, Türk dilinin və Türk xalqlarının çox əvvələ dayandığını göstermektedir. Hunlar əvvəli Türk toplulukları haqqında, * Karasuk mədəniyyəti * Afayesnova mədəniyyəti * Andrenova mədəniyyəti * Anav mədəniyyəti olaraq adlandırılan dört ana bölgədən bəhs edilmekdədir. Ön-Türklər haqqında Şölgentaş, Kurgan, Pazırık kalıntıları bulunmaktadır. Ön-Türkler Orta Asya'daki iqlim dəyişikler yüzünden yerleşik hayattan, köçmən həyətə geçmek zorunda kalmışlardır. Özlərinə yazlıq və qışlıq bölgeler tayin etmişlerdir. Ön-Türklər ilə ələqalı yapılan araştırmalarda yerleşik mədəniyyətə aid objelere rastlanılmaktadır. Ön-Türkler'de geyik ön plana çıkmaktadır. Türk kavimleri atla göçebe hayata geçtikten sonra tanışmıştır. Ön-Türklərə aid mağara resimlerinde "geyik boynuzu takmış at figürlerine" rastanılmaktadır. Bu durum, Türklerin ata geçiş dönemi yaşadıklarını göstermektedir. Orta Asya'da görülen iqlim değişiklikleri, Türk kavimlerinin ilk göç hareketlerine sebep olmuştur. Hint yarımadasına, Ortadoğu'ya, Karadeniz'in kuzeyine, Çin'e, Sibirya'nın kuzeyine doğru göçler yaşanmış ve Türk kavimleri oradaki halkların içine karışmışlardır. Göçü tercih etmeyen Türk kavimleri ise Orta Asya'nın değişen koşullarına adapte olmaya çalışmışlardır. M.Ö. 400 yıllarında Saka ya da İskit olarak adlandırılan Qərbi Türkistan və Qara dəniz çevresinde kurulan və Orta Asya'nın daxillərinə doğru uzanan devlete ait buluntularda Türk mədəniyyətini yansıtan objelere rastlanılmaktadır. Bu durum, Sakaları oluşturan xalqın bir kısmının və ya Saka devletinin Türk olduğu yönünde düşüncelere sebep olmaktadır. Tarix bilimcilerin bir kısmı ve Türkolog'lar Sakaların Türk olduğunu ileri sürmektedir. Hun devletinin ise Sakaların çöküntüye geçmesiyle doğu kanadını idare edenlerin ve doğu kanadı xalqlarının kurduğu bir dövlət olduğu görüşünü benimsemektedirler. 16 BOYUK DEVLET: Böyük Hun İmperiyası M.Ö. 204 - M.S. 216 Qərbi Hun İmperiyası M.Ö. 40 - 216 Avropa Hun İmperiyası 375 - 454 Ağ Hun İmperiyası 420 - 562 Göytürk İmperiyası 552 - 743 Avropa Avar İmperiyası 565 – 803 Xəzər xanlığı 651 – 983 Uyğur Dövləti 744 – 1335 Qaraxanlı dövləti 840 – 1212 Qəznəvilər dövləti 963 – 1183 Böyük Səlcuq imperiyası 1040 – 1157 Xarəzmşahlar dövləti 1157 – 1231 Qızıl Orda dövləti 1227 – 1502 Osmanlı imperiyası 1299 – 1922 Teymur imperiyası 1370 – 1507 Böyük Moğol imperiyası 1526 – 1858 Digər İmperatorluqlar Şərqi Göytürk imperiyası 582 - 630 Qərbi Göytürk imperiyası 582 - 630 İkinci Göytürk imperiyası 681 - 744 Əyyubilər dövləti 1171 - 1348 Dehli sultanlığı 1206 - 1413 Çağatay dövləti 1227 - 1370 Misir Məmlük dövləti 1250 - 1517 Elxanilər dövləti 1256 – 1336 Səfəvilər dövləti 1501 - 1722 Dövlətlər Çu Devleti M.Ö. 1050 - 249 Kuzey Hun Devleti 48 - 156 Güney Hun Devleti 48 - 216 Asya Avar Devleti 216 - 552 Birinci Chao Hun Devleti 304 - 329 İkinci Chao Hun Devleti 328 - 352 Tabgaç Devleti 386 - 557 Kuzey Liang Hun Devleti 401 - 439 Hsia Hun Devleti 407 - 431 Lov-lan Hun Devleti 442 - 460 Doğu Tabgaç Devleti 534 - 557 Batı Tabgaç Devleti 534 - 557 Dokuz Oğuz Devleti ? - ? Otuz Oğuz Devleti ? - ? Onogur Devleti ? - ? Türgiş Devleti 717 - 766 Karluk Devleti 766 - 1215 Kırgız Devleti 840 - 1207 Tolunğulları 868 - 905 Sacilər dövləti 879-941 Macarlar Devleti 896 - 955 Kansu Uygur Devleti 905 - 1226 Liang Şa-t'o Türk Devleti 907 - 923 Doğu Türkistan Turfan- Uygur Devleti 911 - 1368 Tana Şa-t'o Türk Devleti 923 - 936 Akşitler 935 - 969 Tsin Şa-t'o Türk Devleti 937 - 946 Oğuz Yabgu Devleti ? - 1000 Doğu Karahanlı Devleti 1042 - 1211 Batı Karahanlı Devleti 1042 - 1212 Fergana Karahanlı Devleti 1042 - 1212 Suriye Selçuklu Devleti 1092 - 1117 Kirman Selçuklu Devleti 1092 - 1187 Türkiye Selçuklu Devleti 1092 - 1307 Irak Selçuklu Devleti 1157 - 1194 Basaraba Türk Devleti 1330 - 1360 Ağqoyunlular 1350 - 1507 Qaraqoyunlular 1380 - 1469 Əfşarlar 1736 – 1802 Qacarlar 1794 - 1925 Anadolu Bəylikləri Mengüçlü Bəyliyi 1072 - 1277 Çaka Bəyliyi 1081 - 1098 Dilmaçoğulları Bəyliyi 1085 - 1192 Çubukoğulları Bəyliyi 1085 - 1092 Danişməndli Bəyliyi 1092 - 1178 Saltuklu Bəyliyi 1092 - 1202 İnaloğulları Bəyliyi 1098 - 1183 Ahlatşahlar Bəyliyi 1100 - 1207 Artuklu Bəyliyi 1102 - 1408 Erbil Bəyliyi 1146 - 1232 Çobanoğulları Bəyliyi 1227 - 1309 Karamanoğulları Beyliği 1256 - 1483 İnançoğulları Beyliği 1261 - 1368 Sâhipataoğulları Beyliği 1275 - 1342 Pervaneoğulları Beyliği 1277 - 1322 Tacettinoğulları ? - ? Canikoğulları ? - ? Menteşeoğulları Beyliği 1280 - 1424 Candaroğulları Beyliği 1299 - 1462 Karesioğulları Beyliği 1297 - 1360 Germiyanoğulları Beyliği 1300 - 1423 Hamitoğulları Beyliği 1301 - 1423 Saruhanoğulları Beyliği 1302 - 1410 Aydınoğulları Beyliği 1308 - 1426 Tekeoğulları Beyliği 1321 - 1390 Ramazanoğulları Beyliği 1325 - 1608 Eretna Bəyliyi 1335 - 1381 Dulkadıroğulları Beyliği 1339 - 1521 Dobruca Türk Beyliği 1354 - 1417 Qazi Bürhanəddin Əhməd Bəyliyi 1381-1398 Eşrefoğulları Beyliği ? – 1326 Berçemeoğulları Beyliği ? - ? Yarluklular Beyliği ? - ? Atabəyliklər Böriler 1117 - 1154 Zengiler 1127 - 1259 Eldənizilər 1136 - 1225 Salgurlular 1147 - 1284 Xanlıqlar Sibir Hanlığı 515 - 576 Büyük Bulgarya Hanlığı 630 - 665 İtil Bulgar Hanlığı 665 - 1391 Peçenek Hanlığı 860 - 1091 Tuna Bulgar Hanlığı 981 - 864 Uz Xanlığı 1000 - 1068 Kuman-Kıpçak Hanlığı 1098 - 1239 Şeybani Hanlığı 1506 - 1599 Özbek Hanlığı 1428 - 1599 Kazak Hanlığı ? - ? Kazan Hanlığı 1437 - 1552 Kırım Hanlığı 1440 - 1475 Kasım Hanlığı 1445 - 1681 Astrahan Hanlığı 1466 - 1554 Nogay Hanlığı ? - ? Hive Hanlığı 1512 - 1920 Küçüm Sibir Hanlığı 1556 - 1600 Buhara Hanlığı 1599 - 1785 Qarabağ Xanlığı 1748 - 1805 Kaşgar-Turfan Hanlığı 1800 - 1877 Hokand Hanlığı 1710 - 1876 İrəvan Xanlığı 1780 - 1828 Kırgız Hanlığı 1800 - 1876 Kazak Kırgızları Hanlığı 1800 - 1876 Türkmenistan Hanlığı 1860 - 1885 Cümhuriyyətler Qərbi Trakya Türk Cümhuriyyəti 1913 - 1913 Azərbaycan Demokratik Cümhuriyyəti 1918 - 1920 İdil Ural Devleti 1918 - 1919 Şərqi Türkistan Cümhuriyyəti 1920 - 1925, 1932 - 1934, 1944 - 1949 Tannu Tuva Halk Cümhuriyyəti 1921 - 1944 Hatay Dövləti 1938 - 1939 Cenubi Azərbaycan Muxtar Cümhuriyyəti 1945 - 1946 Günümüz Cümhurriyyətlər Türkiyə Respublikası 1923 -... Şimali Kipr Türk Respublikası 1983 -... Azərbaycan Respublikası 1991 -... Qazaxıstan Respublikası 1991 -... Qırğızıstan Respublikası 1991 -... Özbəkistan Respublikası 1991 -... Türkmənistan Respublikası 1991 -... Muxtar Türk Qurumları Şərqi Türküstan 1928 -... Dağıstan 1991 -... Karaçay 1991 -... Balkar 1991 -... Qırım 1991 -... Tatarıstan 1991 -... Çuvaşıstan 1991 -... Başqırdıstan 1991 -... Saxa Respublikası 1991 -... Altay Respublikası 1991 -.. Xakasiya 1991 -... Tuva 1991 -... Qaraqalpaq 1991 -... Qaqauz 1991 -... Taymir 1991 -...

افسانه مان قوردها

افسانه مان قوردها
این افسانه بشکل وسیع در میان ترکان قیرقیز از قدیم‌الایام بصورت سینه به سینه نقل گردیده تا اینکه در عصر حاضر توسط "چنگیز آیتماتف" نویسنده بزرگ قرقیزی در رمانی به نام "گون وار عصره بدل" (روزی به درازی قرن) انعکاس خود را یافته است  .
"مان قورد" در حقیقت بعنوان صفت جانشین موصوف به کسانی که فاقد "شعور ملی" بوده و بطور کامل از خود بیگانه گردیده‌اند اطلاق می‌شود  . مان قورد  کسی است که نسبت به ایل و تبار و قوم و خویش خود بیگانه شده و هیچ وابستگی فرهنگی به قوم خود احساس نمی‌کند  . او به راحتی زبان مادری و حتی مام میهن و مادر حقیقی خود را در جای  جای گفتارش به تحقیر و تمسخر می‌گیرد و فرهنگ خودی را نفی و به فرهنگ بیگانه به دیده احترام فوق‌العاده می‌نگرد و در این کار آنقدر پیش می‌رود که حتی حاضر می‌شود طبق افسانه به دستور ارباب، قلب مادر خود را نیز نشانه‌ی تیر کند و او را از پای درآورد بدون اینکه خم به ابرو بیاورد یا متاثر گردد  . بدین جهت مان قورد یک بی اصل و نسب کامل است که بیشتر به کوبیدن مظاهر و منافع ملی خود می‌پردازد  .
واژه "مان" در ترکی غیر از معنی مثل و مانند در ترکیب ترکمان (ترک مانند) و ائلمان (ائل مانند) معنی عیب و نقص را نیز در خود دارد و مان قورد  در حقیقت مفهوم "گرگ ناقص" یا به بیان واضحتر "انسان ناقص" را در قاموس ترکان افاده می‌کند  . با توجه با اینکه در این قاموس بوز قورد بعنوان انسان کامل و اصیل است لذا مان قورد بعنوان انسان ناقص تلقی می‌گردد . به عبارت دیگر مان قورد به معنی "گرگ ننگین" یا "انسان ننگین" است. این ننگ بیشتر گریبان گیر همان بوزقوردهاست که اسیر دشمن شده و بعد از شستشوی مغزی به ننگ ایل و تبار و جامعه و ایدئولوژی خود بدل می‌شوند  .در شکل جدید مان قوردها در رسانه‌های گروهی وادار به مصاحبه بر علیه ایدئولوژی قبلی خویش می‌گردند 
افسانه مان قورد در مورد منشا و چگونگی مان قورد شدن بوز قوردها سیر مسخ آنان از گرگ کامل (انسان کامل) به گرگ ناقص (انسان ناقص) را به تفصیل چنین بیان می‌کند  .

ادامه مطلب

مختومقلي فراغي

مختومقلي فراغي

مقدمه: (از مختومقلی فراغی میتوان به عنوان بزرگترین عارفان ادبیات ترکی نام برد)

مختومقلي فراغي در ((حاجي قوشان)) شرق گنبد قابوس و به قولي در (( گينگ جاي )) غرب مراوه تپه به     سال 1146/1733 م ديده به جهان گشود . سيدعلي ميرنيا در كتاب ايلات و طوايف درگز تولد و ماواي او را درگز مي داند و به قول خود شاعر كه مي گويد ((يورديم اتك آديم مختومقلي )) استفاده مي كند. پدرش نام وي را به دليل پيمان برادري كه با شخصي به نام « سليم مختوم » بسته بود «مختومقلي» به معناي «غلام مختوم» گذاشت.وي سومين از شش فرزندي بود كه از خداوند به دولت محمد آزادي و همسرش «اورازگل» ارزاني مي دارد. پدرش نخستين معلم فرزند خويش است

حدود سه قرن از تولد شعرهای مختومقلی فراغی می گذرد و روز به روز بر عاشقان شعر و تفکر او افزوده می شود. مختومقلی نابغه شعر ترکمنی در ترکمن صحرابه دنیا آمده است (سال ۱۱۵۳ هجری قمری (۲۶۵ سال پیش) در روستای حاجی قوشان گنبدکاووس) ، پنجاه و هفت سال زندگی کرده است، زبان‌های فارسی و عربی را نزد پدر خود دولت‌محمد آزادی(که از بزرگان شعر و ادبیات ترکمنی است) آموخته و آثار ماندگاری در شعر و ادبیات ترکمنی از خود به جا گذاشته است. خدمات مختومقلی به زبان ترکمنی را میتوانیم همپای فردوسی در زبان فارسی بدانیم . زنده کردن زبانی که شاید کمتر نوشته یی در آن در آن روزگار بوده ، به گفته پروفسور سلطان شاه نیازف ؛ نام ترکمن با نام او در جهان متجلی می شود او پدر شعر ترکمن است ، او از بزرگان شعر و ادبیات ترکی جهان می باشد مختومقلی شاعر تمام مردم جهان و مظهری از آمال و آرزوهای مردم شرق است مختومقلی در بهترین مدارس زمان خود تحصیل کرده به زبانهای فارسی ، عربی و ترکی تسلط دارد و از همین رو شاهکارهای زبان ترکمنی را خلق کرده است .

دیوان مختومقلی و شعرهای او از بی نظیر ترین آثار زبان ترکی است که با کمی دقت برای بیشتر ترک زبانان قابل استفاده و دریافت عمیق است تفکری بزرگ و اندیشه یی بکر که او را در میان نویسندگان ترک ممتاز میکند شاید به همین خاطر است که ناظم حکمت او را می ستاید:

ناظم حکمت : ” مختومقلی ” شاعر من نیز هست . زبان او زبان من نیز هست. من چیزهای زیادی از مختومقلی می آموزم. او استاد من نیز هست . بین چیزهایی که او آموخته ، می خواهم مخصوصا بر روی یکی تأکید نمایم و آن مبارزه برای آزادی است.

نمونه ای از اشعار وی باترجمه و زندگينامه شاعر:{

ادامه مطلب

داستان حماسی اسطوره ای آلپامیش

داستان حماسی اسطوره ای آلپامیش :آلپاميش نام قهرماني افسانه اي است كه بر اساس برخي منابع از قرن دهم و برخي ديگر از قرن چهاردهم ميلادي سينه به سينه روايت شده و در اين روند به داستانهاي منظوم و سنتي و بخشي از ادبيات شفاهي آسياي مركزي تبديل گرديده است . بر اساس تخمين كارشناسان ادبيات شفاهي ،تاكنون چهارده هزار بيت شعر توركي در مورد آلپاميش جمع آوري شده است.

بر اساس روايات منقول،آلپاميش با داستانهاي سنتي قبايل تورك در دشت قبچاق يعني منطقه اي كه مغولستان ، قزاقستان، قرقيزستان و بخشي از ازبكستان را در بر مي گيرد آميخته است.اين قهرمان را مي توان با ماناس در داستان هاي قرقيزي و يا رستم در داستان هاي فارسي مقايسه نمود. مليت هاي قزاق، قره قالپاق و باشقيرهاي تاتار،آلپاميش را از خود مي دانند و هريك به گونه اي از اين قهرمان ياد مي كنند.ازبكها نام اين قهرمان را «آلپاميش» ، قزاقها و قره قالپاقها«آلپاميس» ،اهالي كوهستان آلتاي «آق پوميش يا آلپوميش»، باشقيرهاي تاتار«آلپميش» و تاتارهاي قزاق«آلپاميشته» مي نامند.آلپاميش در ميان تاجيكها به دليل حاكميت زبان فارسي جايگاه ويژه اي ندارد.

در قرون 16 و 17 هنگامي كه  قلماقها (يكي از قبايل تورك) به دشت قبچاق حمله كردند برخي از اديبان زمان،جمع آوري متون مختلف از داستانهاي آلپاميش را براي حفظ ادبيات تورك،ضروري دانسته و به اين امر اقدام نمودند. از آن زمان تاكنون دو متن بزرگ و اصلي و سي متن كوچك از اين داستانها جمع آوري و حفظ شده است.فاضل يولداش اوغلي نقال و نويسنده معروف ازبك در جمع آوري و بازنويسي متون اصلي اهتمام ويژه اي داشت و تلاشهاي وي باعث شد تا اين متون ناياب تجديد چاپ شده و از طريق كتابخانه هاي ازبكستان در دسترس علاقمندان قرارگيرد.

در اين داستانها آلپاميش يك شخصيت ظلم ستيز است كه براي حفظ استقلال و يكپارچگي قبايل تورك و استقرار صلح و آرامش مبارزه مي كند. وي با اخلاق حسنه و حسن سلوك مي تواند الگوي مردم خود باشد.

ادامه مطلب

موسیقی ترکمن

موسیقی ترکمن:نياکان تيره هاي ترکمن ( اوغوزها ) که در رده بندي ترک نژادان، از ترکان شرقي اند، به هنگام حرکت از غرب چين و جنوب مغولستان به سوي آسياي ميانه، خنياگران دوره گردي را به همراه داشتند که « اوزان » ناميده مي شدند. اوزان ها زبان گويا و روايتگر رنج هاي مردم خود بودند. اوزان ها که کارشان ريشه عميقي در آيين شاماني و پرخواني (جادو پزشکي – موسيقي درماني) داشت، در شأن قهرمانان ايل، حماسه ها مي سرودند و این را می توان همه آثار بنيادي موسيقي ترک زبانان دانست. به عبارت ديگر، اوزان ها، بخشي عاشيق و ترکي سرايان سده هاي گذشته اند که سوگ و شادي و  رزم و بزم انسان ها را با واژگاني ساده و آهنگ هايي موزون و دلنشين بيان داشته اند و با انتقال آن ها از نسلي به نسل ديگر، اين آثار را به ما رسانده اند.

ادامه مطلب

موسیقی ترکی آذربایجانی

موسیقی ترکی آذربایجانی :در موزه ایران باستان در تهران و موزه لوور در قسمت تاریخ ایلام به مجسمه های کوچک نوازندگانی با قدمت دو هزاره قبل از میلاد بر می خوریم که همچون عاشیقان ما سرپا ایستاده و ساز خود را برروی سینه نگاهداشته اند. چنین نوازندگانی را که مشابهش را می توان در میان ترکان امروزی پیدا کرد سرنخی از قدمت هنر موسیقی عاشیقی به دست می دهد. عاشیقان به عنوان راویان دردها، قهرمانیها و داستانهای ملت و گاه در نقش  ریش سفیدان وخردمندان قوم خود از قداست و احترام خاصی در بین ملت ترک بر خوردارند. این قداست و احترام را می توان در داستانهایی چون دده قورقود،  کور اوغلو و عاشیق غریب و... مشاهده کرد که نقش اصلی از آن عاشیقان است. عاشیق با نامهای متفاوتی همچون اوزان و بخشی در بین ملت ترک شناخته شده است . عاشیق یک نوازنده معمولی نیست. عاشیق، یک ملت است و آنهم ملت ترک!

صفی الدین اورموی (قرن سیزدهم میلادی)  و عبدالقادر مراغه ای (قرن چهاردم میلادی) دو موسیقیدان بزرگ آذربایجانی با شهرتی جهانی هستند که در پی ریزی اصول علمی موسیقی نقش عمده ای بازی کرده اند. موسیقی ترکی با انواع متفاوت خود شامل ماهنی ها (موسیقی فولکلور) ، موسیقی عاشیق ، موسیقی مُقامی ( یا ردیفی) ، موسیقی کلاسیک ، موسيقى عشاير– روستائى (شامل موسيقى قشقائى، شمال خراسان و ּּּ)  بالاخره اخیرا پاپ و جاز از تنوع ، وسعت و ظرافت بی نظیری برخوردار است.  پرداختن به شهرت جهانی موسیقی آذربایجانی در این بحث کوتاه غیر ممکن است ولی تنها می توان افسوس خورد که جوانان ما غافل از این گنجنیه گرانبهای خویش فقط خود را با موسیقی های بی مایه و غیر هنری غربی و فارسی غرب زده ي خارج مرزي مشغول ساخته اند.

در آذربایجان شمالی از اوایل قرن بیستم فعالیتهای با ارزش و زیادی در راستای تئوریزه کردن موسیقی آذربایجانی به عمل آمد که منجر به خلق اپراها، باله ها، سمفونی های مدرن ملی آذربایجانی ( نظیر اپرای لیلی و مجنون ، کور اغلو ، شاه اسماعیل ، سویل ، نادر شاه و ...)  با الهام از موسیقی غربی برای اولین بار در آسیا گشت که از شهرتی جهانی برخوردارند. 

 

قدیمیترین آثار زبان ترکی در زبان سرخ پوستان امریکا

 

 سلام دوستام خواهم به مطلب جالب براتون بیارم امیدوارم خوشتون بیاد:

اثر میرفاتح زکییف:محقق و استاد تاریخ دانشگاه غازان

ترجمه: دکتر رحمت قاضیانی

 قدیمیترین ریشه های قومی انسانها معمولا از طریق زبان شناسان و با بررسی مطالعات زبانشناسان و با اضافه کردن مشاهدات باستانشناسی به ان پیدا می کنند.در علوم زبانشناسی و تاریخی مرسوم در اروپا و روسیه،که با ادعای مرکزیت برای هندواروپائی ها نوشته شده،سعی شده که تقسیم زبان اورال-التائی به زبان های التائی و اورالی از حدود ده هزار سال پیش و تقسیم زبان آلتائی به زبان های ترکی –مغولی ، منچوری و ژاپنی- کره ای از حدود شش هزار سال پیش و تقسیم زبان ترکی – مغولی به زبان های ترکی و مغولی حدود چهار هزار سال پیش اتفاق افتاده است.

  اولین شکاف در دیدگاه فوق در قرن هفده اتفاق افتاد و در قرن نوزده ضربات سختی به ایده فوق وارد شد و. در قرن بیست تناقض گفته های مدعیان ثابت شد. در سال 1638 اقای " جان ژوسلین" (1)متوجه شدند که در زبان سرخ پوستان امریکا اثاری از لغات ترکی وجود دارد. در قرن نوزده " اتو رریک" (2) در زبان اقوام " سو" از سرخ پوستان شمال امریکا لیستی از لغاتی با نزدیکی به زبان ترکی تهیه نمود. مثلا،" تانگ"یعنی طلوع  " تائی " یا " تانگی " یعنی آموختن. " اتا " یعنی پدر، " اینا " یعنی، مادر، " تا " یا " ته " یعنی  ضمیمه ای برای مکان ، " اکتا " یعنی " یک طرف " و غیره. در ایتالیا و فرانسه نیز بررسی هائی مشابه انجام شد و نتایجی یکسان بدست امد.

دانشمند سوئدی اقای " استیک ویگاندر " (3) تعدادی از تحقیقات خود را در مورد رابطه بین زبان های قوم " مایا " و زبانهای التائی انتشار داده است. اقای " ا. کاریمولین ، 141-136 1976 (4) در تحقیقات خود مثالهای زیر را اورده است." ااک " یعنی خیس ، " اکا "-" اگا " ، " اقا " یعنی جریان ، جاری شدن . " بالدیز " یعنی خواهر جوانتر همسر ، " بایال " یعنی ثروتمند و فراوان، " بویا " یعنی رنگ ، " بور " یعنی بافتن گیسو، " ایک " یعنی ظاهر شدن، و " تور " یعنی استادن.

در زبان سرخ پوستان امریکائی " مایا " صداهای " ی  " و " یو " بطور مکرر قابل تبدیل و تغییر هستند و این معمولا فونتیک ترکی را بخاطر می اورد.مثل زبان ترکی در زبان " مایا " کلمه " یاش "به مفهوم نو و تازه و جوان می باشد و ترکیب ان مثل " یاشیل " یعی سبز است.(دییگو.د.لاندا،1955،19،77،79 ) (5).

 دانشمند روسی اقای " یو.وی.کنوروزوف " (6) برای مدت طولانی و مستمر، نوشته ها و فرهنگ قوم " مایا " را مطالعه کرده است.در نتیجه او لیست لغات مربوط به زبان " مایا " را تنظیم کرده  ولی هیچوقت به این فکر نیفتاده که تشابهی بین ان لغات و واژگان زبان ترکی وجود داشته است.بعضی از این تشابهت در زیر اورده شده است.

 " چاک " یعنی رنگ در کلمه " چاگیلدیر – انعکاس دادن " " چاک " یعنی تنور و بخاری . در کلمه  " چاقما " یعنی سنگ اتش زنه." یاش کین " ، یعنی خورشید. در ترکی " کین " ( گون ) به خورشید اطلاق می شئد. کلمه ترکی " کن یاش " ( گون یاش" در ترکی باستان با کلمه " یاش کیک " ( یاش کین- یاشیک ) با معنی خورشید مترادف است.در زبان " مایا " کلمه " یاش " به معنی اتش استفاده شده است و در ترکی تاتارها کلمه " یاشن " (روشن شدن) با معنی اتش ارتباط دارد. کلمه " گون " ( خورشید ) در هر دو زبان با معنی اتش ارتباط دارد.

 تمام این بررسی ها نشان می دهد که تشابهات معانی در لغات ترکی و زبان " مایا " تصادفی نبوده ، بلکه به تشابه ساختار زبانی انها مربوط می شود.

 " ااک " – روشنائی

 " ایچین " – حمام کردن. " اچ +این " –در اب فرو رفتن – در یافتن.

 " چن " – چاه ، طبیعی و نه مصنوعی. " چونگل " – گود.

 " ایشیل " قسمتی از سرزمین مایا، "  ایش – ایل " یا " ایچ – ایل " – مملکت داخلی، با قسمت انتهائی

 " ال – ایل " اسامی مکانها بصورت زیر وجود دارد.

 ایشیل، تسنتال.تسوتس ایل. چول ، چونت ایل ، پوهلاب ایل.باک هال ایل ، کوسوم ال . چکتمال . کونگ ال، ایتسم ال، و وک یاب ال.(دییگو.د.لاندا )

    البته امکان اینکه مثالهای بیشتری از نظر تشابه زبانی بین زبان مایا و ترک اورده شود وجود دارد ، ولی مثالهای قبلی بیان شده نشان می دهد که زبان مایا از نظر عاریه های ترکی غنی است. مردم مایا مثل ترکها منسوبین جوانتر و بزرگتر را به خوبی تشخیص می داده اند و انها را به عناوین مختلف صدا می کرده اند.(دییگو.لاندا.1955،48)(7).( ایلمینسکی.ان.ای.1862،22،23) (8) .

 موزیک قوم مایا مثل ترکها اساس پنج صدائی ( پنتاتونیک)  داشته است.

 تحقیقات " یو.وی.کنوروزوف " (9) نشان می دهد که نظام اجتمائی قوم مایا شبیه جامعه سومر و مصر بوده است.در هر دو ،ساختار قبیله ای با ساختار برده داری ترکیب شده بوده است.(دییگو..د لاندا.1955،37) (10)

چون مایاهای امریکای  شمالی از جهات متفاوت ترکها را به خاطر میاورد، بعضی دانشمندان مایا ها را " پراترک" (ماقبل ترک) بحساب می اورند.بنظر ما برای نفی یا اثبات هر مدعائی لازم است که مطالعات تطبیقی دقیقی از نظر زبان شناسی تاریخی ،باستان شناسی ، انسان شناسی، افسانه شناسی،و هنری این انسان ها داشته باشیم. تنها در سایه  چنین مطالعاتی میتوان گفت کدام یک از انها قدمت بیشتری دارند. بعضی اقوام سرخ پوست امریکا،چه ماقبل ترک و چه غیر ترک ،در اوراسیا تاثیرات عمیقی از ترک ها را بر خود داشته اند. از هر ریشه ای که باشند ، تاثیرات و نزدیکی زیاد انها را به ترکها نشان می دهد که در 20 تا 30 هزار سال پیش ترکها در قاره اوراسیا بطور وسیع پراکنده بوده اند.

 در مخالفت با نتیجه گیری فوق ،طرفداران مرکزیت اروپائی علوم،وجود ارتباط اقوام سرخ پوست امریکا با قبایل اوراسیا را رد می می کنند.ولی بررسی دقیق نشان میدهد که در حدود 20 تا 30 هزار پیش تنگه برینگ وجود نداشته است و قاره امریکا و اسیا بوسیله خشکی پل مانندی بهم وصل بوده اند و انسان ها ازادانه و به راحتی از انها در رفت و امد بوده اند.(ب.کوزمیشکف.342.1968) (11) . انواع انسانی ، مطابق خصوصیات سرخ پوستان امریکا ، هم در اسیا و هم در اروپا پیدا شده اند ، همچنین در باشقیرستان (گ.ماتیوشین 29-30.1969 ) (12) و هم در مغولستان (نووگرودوا . ای.ا.30-1977 ) (13).جمجمه ها و مقبره های پنج هزار ساله نشان می دهد که اجداد سرخ پوستان امریکا در این مناطق زندگی می کرده اند.

 هیئت اعزامی باستانشناسی مشترک امریکا و حکومت شوروی، بدین نتیجه رسیده اند که مردمانی از اسیا به قاره امریکا ، از طریق تنگه برینگ ، الاسکا و جزایر الوتیان مهجرت کرده اند.سرپرست این گروه اعزامی ، "اوکلانیکوف " متوجه شده است که سیبریه ای ها ،اولین امریکائی ها هستند.(اکلانیکوف1975-33) (14).انها بتدریج مسافرت سخت و طولانی بسوی امریکای جنوبی داشته اند.(ب.کوزمیشکوف.1968-343) (15)

  اعلام اینکه باستانی ترین ترکها در اروپای غربی،حتی در شبه جزیره ایبری زندگی می کرده اند،میتواند فرضیه اولین مهاجرت به امریکا،از طریق اروپا را مطرح کند. ولی این فرضیه احتیاج به بررسی خیلی دقیق دارد.

 مردم "مایا" نشان میدهند که انها گروه بزرگی از سرخ پوستان امریکائی هستند که در شبه جزیره یوکاتان ساکن شده اند . مایا ها قبل از دوره ما، تمدن و فرهنگ بسیار پیش رفته ای ایجاد کرده بودند که احتیاج به مطالعات مخصوص دارد، ما فقط اینرا میدانیم که تمدن انها توسط فاتحان اسپانیائی از بین رفته است.

  اگر همانندی ترکها و سرخ پوستان امریکا ثابت شود،می توانیم بگوئیم ،ترکها قبل از اینکه اجداد سرخ پوستان امریکا به انجا مهاجرت بکنند وجود داشته اند.در صورتی که مهاجرت اجداد اوراسیائی سرخ پوستان امریکا از طریق تنگه برینگ (که قبلا وجود نداشته) انجام شده باشد،باید در مورد اقوام بسیار قدیمی ترکی در ناحیه شرق سیبری زندگی می کرده اند، تحقیقات گسترده ای صورت گیرد.اگر دانشمندان بتوانند ثابت کنند که مهاجرت از طریق اروپا صورت گرفته، باید در ان مناطق در مورد اجداد قدیمی ترکهای ان مناطق تحقیقات وسیعی انجام شود.

منابع:
ادامه مطلب

مغولی یا ترکی؟

مغولی یا ترکی؟سلام دوستان دراین مقاله میخواهم درمورد زبان مغولی باشما صحبت کنم زیرا تلاشهای زیاد وطولانی مدت جهت داری درجامعه ما شده تا اولا مغولها را بیش از اندازه های معمول ضد تمدن معرفی(مثلا یونانیها به تلافی آتش زدن کاخهایشان نوسط ایرانیها تخت جمشید را مثل مغول ها که بناها و کاخها را آتش میزدند آتش زدندآیا آنها ضد تمدن هستنو؟وصدها مثال که مجال ذکر نیست) وسپس با وصل کردن به ترکها، آذری ها را مورد هجوم قرار دهند.بنده ثابت میکنم این افراد یا خیلی بیسوادند با بسیار مغرض....                                                                                                                        زبان مغولی با 6ملیون گویشور که2ونیم م در کشور مغولستان 2م خودمختاری مغولستان داخلی چین وبقیه در روسیه زندگی میکننداین زبان درگروه زبانهای آلتای است و ارتباط دستوری با لهجه های زبان  ترکی داره مثل التصاقی بودن والبته کلمات مشابه ولی نه آنقدر که ترکی حساب بشود{.نمونه دیگر زبان آلمانی است که در گروه زبانهای هندواروپایی مثل فارسی قرار داشته وارتباط کلمات آن در همین وبلاگ ذکر شد هرچند احتمالا این دو زبان شاخه های یک زبان مادری هستند ولی خنده دار است بگوییم فارسی همان آلمانی یا انگلیسی یا هندی و..است.همینطور گفتن اینکه ترکی همان مغولی است مسخره وناشی از بیسوادی است}.درگروه زبانهای آلتای علاوه بر ترکی ومغولی،ژاپنی وکره ای هم قرار دارند ولی چرا کسی جمله غلط که ترکی همان ژاپنی یا مجاری و..است را نمیگوید؟!!!!این را گفتم تا متوجه باشین پشت پرده خبرهایی است.برای شروع مشابهت کلمات را ملاک قرار میدهم:(همان معیار که زبانهای هندواروپایی با آن کشف ودسته بندی شده):

معنی فارسی- تلفظ به حروف لاتین- لغت مغولی-ترکی آذری
سلام (رسمی) - Сайн байна уу? - Sain baina uu-سالام(ع لیکم)
سلام (دوستانه) - Сайн уу? - Sain uu-سالام،یالآ
حالت چطوره؟ - Сонин сайхан юу байна вэ? - Sonin yu baina ve-نجه سن؟
صبح بخیر- Өглөөний мэнд - Ugluunii mend-سحریزآیدن؟
بعد از ظهر بخیر- Өдрийн мэнд - Udriin mend-گون اورتا آیدین؟
عصر بخیر - Оройн мэнд - Oroin mend-آخشام ایدین؟
شب بخیر - Сайхан амраарай - Saikhan amraarai-گجه ایز خیرده قالسین؟
خوب بخوابی- Тавтай нойрсоорой - Tavtai noirsooroi-یاخشی یاتاسان؟
ببخشید! - Өршөөгөөрэй – Urshuuguurei-باغیشلاین
خداحافظ- Баяртай – Bayartai-خوش گدین

نام شما چیست؟ Tany ner khen be? Таны нэр хэн бэ-آدیزنه دیر؟

اسم من بلده! Minii ner Bold. Миний нэр Болд-منیم آدیم بلده!
و اسم شما؟ Tany ner? Таны нэр-سیزین آدیز؟

خیلی ممنون tand ikh bayarlalaa танд их баярлалаа-چوخ ممنون؟
تشکر bayarlalgüi yaakhev баярлалгүй яах вэ-یاشا(دعا)
از مهمان نوازیتان ممنونم Saikhan zochluullaa. Сайхан зочлууллаа-گوناق سورلیقیزدن ممنون؟
از کمکتون خیلی ممنونم Ta ikh tus bolloo. Та их тус боллоо-ال آتماقیزدان چوخ ممنون؟
چند نمونه دیکر:

زبانهاي تركي

زبانهاي مغولي

فارسي

ترکی قدیم

ترکی استانبولی

ترکی آذری

ترکمنی

ترکی تاتاری

ترکی قزاقی

ترکی قرقیزی

ترکی ازبکی

ترکی اویغوري

ترکی یاکوتی

ترکی چوواش

مغولی

Numbers

1

Bir

Bir

Bir

Bir

Ber

Bir

Bir

Bir

Bir

Bir

Perre

Negan

2

eki

İki

İki

İki

İki

Eki

Eki

Ikki

Ikki

Ikki

Ikke'

Qoyor

4

Tört

Dört

Dört

Dört

Dürt

Tört

Tört

To'rt

Töt

Tüört

Dorben

7

Yeti

Yedi

Yeddi

Yedi

Yide

Jeti

Jeti

Yetti

Yättä

Sette

Dologhon

10

On

On

On

O:n

U

On

On

O'n

On

Uon

Vonu

Arban

100

Yüz

Yüz

Yüz

Yü:z

Yüz

Jüz

Jüz

Yuz

Yüz

Sü:s

Ser

Jagun

Persons

پدر

Ata

Ata

Ata

Ata

Ata

Ata

Ata

Ota

Ata

ecige

مادر

Ana

Anne

Ana

Ene

Ana

Ana

Ene

Ona

Ana

eke

پسر

O'gu

Oğul

Oğul

Oğul

Oğul

Ul

Uul

O'gil

Oghul

Uol

Yvul

nighun

مرد

Er(kek)

Erkek

Erkek

Erkek

Ir

Er/ Erkek

Erkek

Erkak

Er

Er

Ar

Aran,er-e

Body

قلب

Jürek

Yürek

Ürək

Ýürek

Yorak

Jürek

Jürök

Yurak

Yürek

Süreq

sadarqai

خون

Qan

Kan

Qan

Ga:n

Kan

Qan

Kan

Qon

Qan

Qa:n

Jon

cisun

سر

Baš

Baş

Baş

Baş

Baš

Bas

Bash

Bosh

Baş

Bas

Puš

da

چشم

Köz

Göz

Göz

Göz

Küz

Köz

Köz

Ko'z

Köz

Kos

Kör

پلک

Kirpik

Kirpik

Kiprik

Kiprik

Kerfek

Kirpik

Kirpik

Kirpik

Kirpik

Kirbi:

Xurbuk

sormusun

گوش

Qulqaq

Kulak

Qulqaq

Gulak

Kolak

Qulaq

Kulak

Quloq

Qulaq

Gulka:k

Xo'lga

cikin

بيني

Burun

Burun

Burun

Burun

Boryn

Murın

Murun

Burun

Burun

Burun

Murun

qabar

انگشت

Barmak

Parmak

Barmaq

Barmak

Barmak

Barmaq

Barmak

Barmak

Barmoq

Barmaq

qurughu

پا

Adaq

Ayak

Ayaq

Aýaq

Ajak

Ayaq

Ayak

Oyoq

Ayaq

Ataq

köl

Animals

اسب

At

At

At

At

At

At

At

Ot

At

At

Ut

mori

سگ

Yt

İt

İt

It

Et

Ït

It

It

It

Yt

Jyda

noqai

ماهی

Balyq

Balık

Balıq

Balyk

Balyq

Balıq

Balık

Baliq

Baliq

Balyk

Pola

ghub

شپش

Bit

Bit

Bit

Bit

Bet

Bït

Bit

Bit

Pit

Byt

Pyjda

bögesün

Adjectives

دراز

Uzun

Uzun

Uzun

Uzyn

Uzyn

Uzın

Uzun

Uzun

Uzun

Uhun

Vorom

egüri

جدید

Yany

Yeni

Yeni

Yany

Yana

Jaña

Jañı

Yangi

Yengi

Sana

Sene

sin-e

پر

Tolu

Dolu

Dolu

Do:ly

Tuly

Tolı

Tolo

To'la

Toluq

Toloru

Tolli

güiced

سفید

Aq

Ak

Ağ

Ak

Ak

Ak

Aq

Ak

Oq

Aq

Chagan

سیاه

Qara

Kara

Qara

Gara

Kara

Qara

Kara

Qora

Qara

Xara

Xora

Qara

سرخ

Qyzyl

Kızıl

Qızıl

Gyzyl

Kyzyl

Qızıl

Kızıl

Qizil

Qizil

Kyhyl

Xerle

Ulagan

other

راه

Yol

Yol

Yol

Yo:l

Yul

Jol

Jol

Yo'l

Yol

Suol

Sol

mör

تیر

Oq

Ok

Ox

Ok

Uk

Oq

Ok

O'q

Oq

Oχ

Ugu

ghoduli

آتش

Ot

Od

Od

Ot

Ut

Ot

Ot

O't

Ot

Uot

Vot

Gal

دریاچه

Köl

Göl

Göl

Köl

Kül

Köl

Köl

Ko'l

Köl

Küöl

naghur

ابر

Bulut

Bulut

Bulud

Bulut

Bolyt

Bult

Bulut

Bulut

Bulut

Bylyt

Pelet

egülen

تپه

Töpü

Tepe

Təpə

Depe

Tübä

Töbe

Töbö

Tepa

Töpe

Töbö

Tübe'

dobu

خدا

Tenri

Tanrı

Tanrı

Taňry

Täñiri

Teñir

Tangri

Tengri

Tanara

Tura

Burqan

درسالهای اخیر  ادعاهای کذبی از طرف برخی ناسیونالیستهای افراطی ومحققان مغرض شنیده میشود مبنی بر اینکه ترکهای آذربایجان و ترکیه و عراق و بطور کلی خاورمیانه در قرون اخیر وارد منطقه شده اند وحتی ادعاهایی وجود دارد مبنی براینکه ترکهای آذربایجان پیش از ورود  مغولها به ایران به زبان آذری باستان که  لهجه ای از فارسی بوده تکلم میکردند وپس از حمله مغولها  زبان مغولها بالاجبار به مردم تحمیل شده است. سوال اساسی این است که چرامغولها زبان ترکی را به مردم تحمیل کرده اند نه زبان مغولی؟؟؟! را زیرا با توجه به جدول زبانها میبینیم که زبان مغولی شاخه ای جدا از شاخه ترکی در زبانهای آلتاییک است و نمیتوان  ادعا کرد که زبان مغولی زبانی ترکی است.وچرا زبان دیگر فارسها در ایران،افغانستان تاجیکستان و... ترکی نشد؟!! تصرفات مغولها در آن زمان شامل هند وآسیای میانه وخاورمیانه میشد اگر قرار بود مهاجمین زبان خود را به این مناطق تحمیل می کردند ، چگونه است که حتی یک روستای مغول زبان در این مکانها یافت نمی شود؟!
اگر بپذیریم که مغولها وحشی هستند پس ترکها هم.باید بپذیریم که آلمانیها وحشی هستند(بقول هیتلر در کتاب نبرد من)در نتیجه آیامیشه گفت فارسها هم وحشی ومخرب،ضد تمدن هستند.چون ملاک گروه زبانی است.تازه در جنگ جهانی مگر آلمانها انگلیسها روسها فرانسویها  در یک گروه زبانی همدیگرا نمیکشتند.برای چه هدفی ؟ملت با فرهنگ،نژاد پرستانه حرفی عملی انجام نمیدهد واین اشتباه را به بچه هاش یاد نمیدهد.

اینها ادعا های افراد بیسواد است که هیچ آشنایی به زبان ترکی یا فارسی یا ریشه زبانها وارتباط آن با فرهنگ یا تمدن ندارند بلکه در دوحالت غرق شده و حیات خود را ازدست داده اند. یاخود شیفته اند ودیگران رانمیشناسند که میخواهند خود راتحمیل کنندویا خود باخته اند ودیگران رامیشناسند ولی خود رانه ومیخواهند باچسباندن خود به دیگران هویتی پیدا کنند.

حالا شما قضاوت کنین کسی،گروهی که ترکها رامغول یا فارسهارا آلمانی و یا فارسها را بیفرهنگ افغانی و.............تقسیم میکنه با فرهنگ حساب میشه؟؟؟

 

کلمات مشابه بیانگر اینکه ایلامی وسومری زبان ترکی باستان

کلمات مشابه بیانگر اینکه ایلامی وسومری زبان ترکی باستان سلام دوستان از میان دلایل فروان ومشابهت های زبان شناسی اثبات کننده مفهوم بالا بنده موضوع کلمات مشابه بیان میکنم که علت اون درادامه خواهد آمد،اول بایدروشن شود که چقدر روی مشابهت های واژه ها میتوان حساب کرد؟همچنین سعی مکنم مثال کم ومحکم بیارم تا اختصار وتناسب با وبلاگ حفظ بشه. من یک دلیل دنیا پسند را می آورم البته لازمه درک مطالب زیر دوری از هر گونه تعصب افراطی وغیر علمی کورکننده میباشد:

  کلا مردم دنیا به یکی از زبانهای  زیر صحبت میکنند:

".1خانواده ی زبان های هند و اروپایی".2  " خانواده ی زبان های استرانزی".3  " خانواده ی زبان های استرالیایی- آسیایی"  4." خانواده ی زبان های سامی".5  " خانواده ی زبان های اورال آلتای  "(بعضی ها اورالی را خانواده مستقل مدانند)چرا گفته اند خانواده زبان های هند و اروپایی جدای ازاین که منظور گستردگی زیر خانواده های آن از هند تا اروپاست فکر میکنید چطوری این طیف وسیع یک خانواده حساب شده درواقع تا سدهٔ دوازدهم خورشیدی کسی از وجود خانوادهٔ زبان‌های هندواروپایی باخبر نبود تا اینکه سر ویلیام جونز زبان‌شناس و خاورشناس انگلیسی این خانوادهٔ زبانی را کشف کرد. وی در سال ۱۱۶۵ شمسی اعلام کرد: «سنسکریت و یونانی و لاتینی از اصلی که شاید اکنون وجود ندارد، منشعب شده‌اند ... و امکان دارد که زبان‌های آلمانی و سلتی و فارسی از همان اصلی منشعب شده باشند که سنسکریت از آن منشعب شده است.»‎ ابولقاسمی، محسن، تاریخ زبان فارسی، سازمان سمت، ۱۳۷۳. (ص ۸ و ۹)این کشف ودرنتیجه طبقه بندی زبانها از مشابهت های زبانشناسی مثل التصاقی بودن تمام زبانهای خانواده ی زبان های آلتای و اورالی (شامل ترکی سومری ایلامی ژاپنی کره ای و...) ونیز تشابه کلمات که مهمتر هم میباشد ناشی میشود مهمتر چون دلیل اول همیشه واضح نیست و نیاز به بررسی سیر تکاملی زبانها داردضمن اینکه کلمات ریشه مشتر ک داشتن راتعین میکنند.مثال: زبان انگليسي  و عربي هر دو تحليلي (analytic) مي باشند ولي در دو خانواده مختلف زباني قرار گرفته اند. و منشا ديگري محسوب نمي شوند.یعنی انگلیسی هندواروپایی وعربی از خانواده ی زبان های سامی

ولی وقتی مگوئییم فارس وکردی جزءخانواده ی زبان های هند و اروپایی است یعنی ردپای کلماتی مانند آنچه در زیر می آید در اونها پیداست که میگوید ریشه مشترکی بااعضا دیگردارند:

مثال:پدرفارسی=فادر انگلیسی(father)همچنین مادرفارسی=مادر انگلیسی و برادرو.....یا با مشابهت کمتر ماه فارسی=مون انگلیسی(moon)،آهن=آیرون(iron)و.....یا کوتاه=کورزآلمانی(kurz)و ماه=موندآلمانی(mond)=ماس(mas) سانسکریت یا هندی و...یا ائرت انگلیسی( (earth =ائرد آلمانی (erde)

مثال:  آسینکردی= آهن فارسی  iron=انگلیسی آیرون    eisen= ایسن  آلمانی

زانین کردی=دانستن=ناو انگلیسی(know)=کنن آلمانی(kennen)=جاناتی هندی یا سانسکریت(jānāti)

البته اینکه اخرین تحقیقات اثبات میکند کردهااز هندواروپائیانی هستند که دراوائل هزاره دوم قبل ازمیلاد به آسیای صغیر آمده با هوریان(قومی باستانی از ترکها)درآمیختند وپس ازحدود 500سال درکتیبه های امپراتوریهای آن زمان باخط میخی وزبان وکلمات التصاقی منشاء اسامی هندو اروپایی مانند ارتمه تمه-ارته شومره و....شدند که مجال گفتگو نیست.

حالا اصل موضوع:توضیح درمورد قومیت وسایر مشابهت ها مشترکات درموردسومریان وایلامیان وترک ها بماند برای مقاله مفصل تر اما کلمات=

( زمین=یئر ترک ها=کیر سومری و ماننا ها)

(مادر=آنا دربین تمام ترکها=آنا در بین سومریان=آما دربین ایلامی ها =درزبان مانایی(شاخه اصلی ماد ها) مادرهم انا وادا ذکر شده)

(پدر=آتا  دربین تمام ترکها=آدا در بین سومریان=آتا دربین ایلامی ها

پدر=بابا دربین تمام ترکها=بابا دربین مادها)  (آهن=ده میر تمام ترکها=تئبیرسومری)

(عددسه=اوچ ترکها=اوش در زبان سومر و ماننا)  (شاه=خان ترکها=خان ایلامی ها)

(سنگین=آغیر ترکی=آغار سومری)

چون کلمات زیاده بهتر از مخفف ها استفاده کنیم پس ترکی=ت سومری=س ایلامی=ا این قرار ما   

 (امر دویدن یا بدو=قاچ ت=قاش س که درزبان عامیانه ت چ=ش خوانده میشود)

( آبی =گوی ت آذری =کوک ایلام و کاسسی)( صخره =قایا ت=قایا درزبان ماننا اشوریان در زمان لشکرکشی خود به اذربایجان در زمان سارگون دوم 714ق م اوشک قایا نام میبرنداوشک همان کلمه اوچ=سه3 است که در ترکی اذربایجانی بعضی وقتها اوش گفته میشه)خوردن=یمک ت=ائمک س     مکیدن=اممک ت=ائمو س       داننده=بیلن ت=بیلگا س       

امر کندن/بکن=دئشمک ت= دئش س     آتش=اود ت=اود س    هیزم=اودون ت=اودون س   پاشنه=دابان ت=تابان س       مگس=جیبین ت آذری=زیبین س  

تعداد کلمات خیلی زیاده و بنده تنها آنهاییراکه خیلی مشابه بودند ودرکشان برای غیر ترک زبانها راحتتره بالا آوردم بقیه نباز به توضیح داره که در زیرمیاد ببخشین تو جدول ارائه نشده،

درمیان اولین واژه های سومری  که از سوی سومرشناسان مشهور چون ؛ فریتس هومل؛، ؛ آ. دایمل؛، ؛ آ. پوبل؛ و؛ آ. فالکنشتاین؛ شناخته شده است، وجود لغاتی که هم به لحاظ فرم و تلفّظ، و هم به لحاظ معنی همسان و یا بسیار نزدیک به زبان ترکمنی و دیگر زبانهای ترکی امروزی، بسیار معنی دار و قابل توجّه و تعمّق میباشد. بعنوان مثال: «س. دینگیر= ت. تانگری( خدا، یزدان)،»{  س. آدا= ت. آتا (پدر)}،{  س. دوو=ت. دی(گفتن، بگو)،}{ س. تی=ت. تیریک، تیری، دیری( زنده) ..}

 ردّپای واژه های دینی سومری در زبان ترکی:

دینگیر: بنا به تصریح سومرشناسان این واژه ی سومری در شاخه های مختلف زبان ترکی در اشکال ؛ تانری؛، ؛ تانگری؛ ، ؛ تنگری؛ و غیره موجود میباشد بنا به تصریح ؛ و. رادلف؛: "در کتبه های ؛ اورخون؛ نیز کلمه ؛ تنگری؛ هم به معنی خدا، و هم به معنی آسمان آمده است

آنو: نام بزرگترین خدای سومریان یعنی خدای آسمان و نیز نام بزرگترین پرستشگاه شهر ؛ اوروک؛ میباشد همریشه بودن این نام، با کلمه ؛ أنو؛ نام قدیمی ترین تمدّن در ترکمنستان بدیهی است. « در زبان سومری کلمه ؛ اِنو؛ به معنی آسمان و؛ اِننو؛ به معنی حافظ و پاسدار میباشد». کاملاً روشن است که این کلمات مشتق از کلمه ؛ آن؛ است.

در زبان ترکمنی نیز کلمه ؛ ایندو؛ یا ؛ ایننو؛ (از مصدر اینده مک یا ایننه مک) به معنی تیمار، حمایت و حفاظت موجود میباشد.

این- آننا: گاهی در جایگاه دختر خدای بزرگ ؛ آنو؛ و همسر دو موزی، امّا اغلب بعنوان ؛ الهه زیبایی؛ سومریان می آید. نکته ی مهم و قابل توجّه در اینجا اینست که کلمه ی ؛ آننا؛ همراه با یک کلمه دیگر، هم در زبان سومری و هم در زبان ترکمنی بعنوان نامهای مردانه و زنانه بطور فراوانی موجود میباشد. بعنوان مثال:  ؛ آننا- تو؛ نام یکی از الهه ها و ؛ کولی- آننا؛ لقب ؛ دوموزی؛  (تموزی) و به معنی دوستدارخدا میباشد. اگر این نامهای سومری را با نامهای ترکمنی ؛ آننا تواق؛ و ؛ آننا کولی، آننا قولی؛ مقایسه کنیم تفاوت چندانی نخواهیم یافت. در رابطه با معنی کلمات فوق در زبان سومری نیز معلومات زیر در دست میباشد: ؛ آننا؛ نام عمومی ؛ خدا؛ است که همراه با کلمات دیگر به عنوان نام رب النّوع ها و الهه های مختلف دیده میشود. ؛ کو لی؛ به معنی دوستدار و همنشین بوده در نتیجه ؛ کولی آننا؛  معنی ؛ همنشین و دوستدار خدا؛ را میرساند.

بدین ترتیب از نام ؛ آننا کولی؛ یا ؛ آننا قولی؛ ترکمنی نیز با کمک زبان سومری مفهوم ؛ دوستدار خدا؛ را استنباط میکنیم. در زبان ترکنی نیز ؛ قول؛ به معنی بنده  و نام ؛ خدای قولی؛ به معنی بنده و دوستدار خدا و معادل نام عربی ؛ عبدالله؛ میباشد. در میان ترکان آذربایجانی نیز اسامی اشخاص با ترکیب کلمه ؛ قولی؛ با اسامی دیگر بویژه در دوره صفوی زیاد بوده است. مانند علی قولی، حسین قلی و غیره.  

در رابطه با واژه ی ؛ آننا؛ باید گفت که هرچند در فرهنگ لغات ترکمنی امروز معنی مشخّصی نمی بینیم، امّا اگر کاربرد گوناگون این لغت را مورد دقّت قرار دهیم، مفهوم معیّنی از آن استنباط میگردد. مثلاً روز جمعه در ترکمنی ؛ آننا گونی؛ یعنی ؛ روز آننا؛ میباشد. همانگونه که میدانیم در همه ادیان پس از آنکه خداوند در شش روز تمامی کائنات را می آفریند، روز هفتم را در فراغت میگذراند. بهمین جهت روز هفتم روز خدا دانسته شده و از تقدّس ویژه ای برخوردار میباشد. به نظر با توجّه به این واقعیّت میتوان از ؛ روز آننا؛ مفهوم ؛ روز خدا؛ را استنباط کرد، و نامهایی چون ؛ آننابردی؛ (آنناوردی) را معادل ؛ خدا داد؛ و ؛ آننا قولی؛ را معادل ؛ عبدالله؛ و ؛ آننالی؛ را معادل ؛ با خدا؛ ... دانست

ان- لیل: نام خدای باد و هوا میباشد. واژه ؛ لیل؛ در این کلمه ی مرکّب معادل کلمه ترکی ؛ یل؛ به معنی ؛ باد؛ میباشد که در ترکی قدیم بصورت ؛ ییل؛ آمده است. این دو واژه سومری و ترکی به لحاظ مضمون یکسان بوده، از لحاظ شکل نیز تفاوت چندانی باهم ندارند.                                     

کلمه ساده ی ؛ اِن؛ و گاهی ؛ این؛ (EN, IN) در سومری دارای معانی چون:       ؛ بلند پایه؛، ؛ صاحب، و؛ پیر؛ میباشد . این کلمه یادآور پیشوند ترکی ؛ اِن؛(EN) معادل پسوند ؛ ترین؛ در فارسی میباشد، مانند:  اِن یوقاری (بلندترین)،  اِن گویجلی (فوی ترین) ان گؤزل (زیباترین) و انبردست(قوی برنده بادست)غیره       

اِن- کی: این کلمه ی مرکّب به معنی خدای زمین (با دریاهای ژرقش و گاهی نیز خدای خردمندی) میباش^].  واژه ساده ی ؛ کی؛ در زبان سومری تقریباً معادل کلمه ترکی ؛ کئر، قیر، کی یا؛ به معنی زمین و خشکی میباشد.

اوراس: الهه ی زمین که نام دیگر آن ؛ کی؛  میباشد در زبان ترکنی کلمه ؛ اوراز؛ موجود بوده، به تنهایی ویا همراه با کلمات دیگر از رایجترین نامهای زنانه و مردانه ی بسیار قدیمی ترکمنی میباشد. متأسفانه در فرهنگ لغات ترکمنی امروز معنی مشخّصی برای این کلمه وجود ندارد. امّا ضرب المثلی در ترکمنی هست که میگوید " اود اوراز، قان قازانچ". از عبارت   ؛ اود اوراز؛ در این جمله مفهومی چون: ؛ آتش شگون دارد؛، ؛ آتش سلامتی می آورد؛، ؛ آتش مقدّس است؛ و شاید هم ؛ آتش هدیه ی خداست؛ استنباط میشود. زیرا این ضرب المثل وقتی گفته میشود که کسی در حین کار با آلات بّرنده ناگهان دستش را میبرد. کسی که ناظر جریانست میگوید عیبی ندارد. پیشینیان گفته اند "خون نشانه پیروزی و درآمد، و آتش نشانه ؛اوراس؛ است و یا اوراس می آورد" که در اینجا ؛ اوراس؛ مفهومی مثبت و مترادف با پیروزی و درآمد دارد. بنظر بنده احتمال وجود رابطه بین دو کلمه فوق الذّکر وجود دارد. بویژه با در نظر گرفتن این واقعیّت که نامهای قدیمی اغلب ریشه های مذهبی دارند. اگر چنین رابطه ای موجود باشد، اینگونه نامهای ترکمنی نیز مفهوم مشخصی پیدا میکند. مثلاٌ نام ؛ اوراز بردی (وردی)؛ با آننا بردی و خدای بردی سینونیم شده معنی؛ خداداد؛ را میرساند. 

 دوموزی: همانگونه که در بالا دیدیم، خدای خیر و برکت میباشد(ونیز گله و رمه). در عین حال نام دوماه ژوئن و ژولای تابستان نیز در زبان سومری دوموزی بوده است(نگ. به لغت نامه). در زبان ترکمنی ؛ توموس؛ به معنی تابستان میباشد. بدیهیست که کلمات توموس و تامموز، همان کلمه ؛ دوموزی؛ سومری میباشد.

باراک: نام سگ تندروی بهشتی. « سومریان با سوار شدن بر پشت سگی بنام       ؛ باراک؛ به آسمان می رفتند. ترکهای قرقیز سگهای اصیل را ؛ باراک؛ می نامیدند. در داستان ؛ اوغوز؛ نیز از قومی بنام ؛ ایت باراک؛ سخن میرود. نام توتم آنان نیز سگی میباشد که از یک پرنده زاده شده است». در زبان ترکمنی نام یک پرنده آبی ؛ باراک؛ میباشد. کلمه باراک یا باراقان در ترکمنی به معنی رونده؛ از مصدر ؛ بارماق؛(وارماق در ترکی آذری) میباشد.

اِ- گال (E-GAL): به معنی پرستشگاه و یا کاخ می آید که در تورات  به ؛ هگال؛ تغییر شکل یافته است بخش اوّل این واژه ی مرکّب ;E; معادل کلمه ترکی ؛EV؛ به معنی ؛ خانه؛ بوده، بخش دوّم آن ؛GAL؛نیز معادل کلمه ترکی GAL؛ به معنی ؛ بلند شو؛ و یا ؛ بلند؛ از مصدر؛GAL-mak؛(ترکی آذری قالخماق)  به معنی ؛ بلند شدن؛ میباشد. در نتیجه کلمه ؛ اِ- گال؛ به همین شکلش، هم در سومری وهم در ترکی به معنی ؛ خانه بلند؛ و یا ؛ خانه بزرگ؛ میباشد  

اِ- کور (E-KUR): در متن جشن بهاری در بین سومریان که کوتاه شده ی آن در بالا آمد، E-KUR  نام پرستشگاه بلندی است که بر بالای تپّه ای بنا شده بود. همانگونه که در بالا دیدیم بخش اول این کلمه ی  مرکّب ؛E؛ معادل کلمه ترکی EV به معنی خانه میباشد. بخش دوّم یعنی KUR نیز معادل کلمه ترکی قدیم KUR و یا KURGAN میباشد که، هم در سومری و هم در ترکی معنی؛ تپّه؛ ،  ؛ بلندی؛ ( در ترکی همچنین معنی  قلعه) را میرساند. در ترکمنی امروز، این کلمه به همین معنی و بصورت GORGAN موجود میباشد. مثلاً نام کوه بلندی که در جنوب ترکمنصحرا واقع شده به ترکمنی ؛ ییلان قورغان؛ و نام فارسی آن= قلعه ماران؛

نامهای جغرافیائی

 اسامی جغرافیائی چون ازماندگارترین واژه های زبان در دنیاست، از اهمیت تاریخی ویزه ای برخوردار میباشد. زیرا علیرغم جابجایی تمدّنها و حتّی تغییر زبان غالب و رسمی یک منطقه، اغلب نامهای جغرافیائی از بین نرفته، از سوی  ساکنان جدید نیز محافظت میگردد اسامی سومری:

کونگور1، قونگور2، کنگر3(1- نام روستایی در ترکمنصحرا، 2- نام یک روستای تاریخی در ترکمنستان و یک طایفه ترکمن، 3- نام یکی از طوایف قدیمی موجود در ترکیب اتنیکی ترکهای آذری و نیز اسم جغرافیائی در آذربایجان)

أنو، آناو:      نام یک خرابه ی  باستانی و شهرکی در 14 کیلومتری شرق عشق آباد( آشغاباد)  پایتخت جمهوری ترکمنستان میباشد. نام یکی از فدیمیترین تمدّنهای یافت شده در ترکمنستان و کل آسیای میانه متعلق به همین منطقه میباشد، که از سوی محققین به اشکال آناو، آنو و آنااو قید گردیده است

کلمه ی ؛ آنو؛ در زبان سومری به معنی خدای آسمان بوده همچنین بزرگترین پرستشگاه سومری شهر ؛ اوروک؛ را نیز بهمین نام نامیده اند. در قسمت واژه های دینی؛ به وجود رابطه بین این دو نام جغرافیائی پرداخته ایم. در اینجا ذکر این نکته را لازم میدانیم که نیاکیان ما نیز خدای آسمان را پرستیده اند و این نام به احتمال قوی یادگاری از همان دورانها میباشد.

اورگنچ (اور- گنچ):اورگنج قدیمی در شمال ترکمنستان و اورگنج جدید در ازبکستان واقع شده است. نام دوتا از قدیمیترین شهرهای سومریان ؛ اور؛ و ؛ اوروک؛ بوده است. در زبان سومری کلمه ی ؛ اور؛ به معنی انسان و ؛ اورو؛ به معنی شهر و آبادی آمده است. در زبان ترکمنی کلمه ی ؛ اوروغ؛ به معنی قبیله و گروه انسانی خویشاوند میباشد که هم به لحاظ شکل و هم از نظر مفهوم با کلمه ی سومری فوق همسان میباشدمیتوان تصوّر کرد چون نخستین آبادیها از اسکان گروههای خویشاوند پدید آمده است، نام قبیله و شهر مفهوم واحدی را افاده کرده باشد. در نتیجه میتوان نامهای جغرافیایی اور، اوروک، اورکنج،اورومچی (درچین) اورمیه (در آذربایجان) را از ریشه ی مشترکی دانست.

نوسای:نام خرابه های یک شهر باستانی در 16 کیلومتری جنوب شرقی پایتخت ترکمنستان که در عین حال نخستین پایتخت دولت اشکانی نیز در همین محل بوده  است. نام یکی از شهرهای سومری مربوط به 2500 سال ق.م. نیز ؛نوزی؛ یا ؛نوسی؛ بوده است. کلمه ی مرکب سومری از دو کلمه ی ساده ی ؛ نو؛ و ؛ سی ؛ یا ؛ زی؛ تشکیل شده است. کلمه ی ؛ نو؛ در زبان سومری به معنی انسان میباشد. در زبانهای اورال- آلتایی نیز چنین کلمه ای با همین مفهوم وجود دارد. کلمه ی ؛ سی؛ در زبان سومری به معنی ؛ محترم؛ و ؛ دوست؛ میباشد درزبان ترکمنی کلمه  سیلاغ(سی- لاغ) به معنی احترام و کلمه ی ؛؛سای؛ به معنی ؛ گزیده؛ میباشد. در نتیجه میتوان از کلمات ؛ نوسی؛ و ؛ نوسای؛ در هردو زبان معنی ؛ انسان محترم؛ و ؛ انسان برجسته؛ را استنباط کرد. احتمالاً این محل که خوش آب و هواترین نقطه در ترکمنستان محسوب میگردد، از قدیم محل زندگی ویا مقبره ی یک یا تعدادی از شاهان و یا رهبران دینی بوده است.

پاراب (فاراب):نام یکی از مکانها و خرابه ی آبادیهای قدیمی در دو منطقه ی ترکمنستان و دیگر مناطق ترکستان. نام یکی از شهرهای قدیمی بین النهرین نیز ؛ فارا؛ میباشد.

ماداو:نام تپه، کوه و خرابه ی قدیمی در ترکمنستان. برای کلمه ی ؛ ماداو؛ بنده در زبان ترکمنی امروز مفهوم خاصی نمیشناسم. امّا در زبان سومری واژه ی ؛ مادا؛ به معنی ؛ سرزمین؛ و ؛ سرزمین متمدن؛ ^[2][29] ، و واژه ی ؛ ماتو؛ به معنی ؛ سرزمین؛آمده است. 

دورون:نام روستا و خرابه ای قدیمی در ترکمنستان. در زبان سومری واژه های ؛ دور؛ ، ؛ دورو؛ و ، دورون؛ به معنی توقف، مسکن گزیدن و زندگی کردن می آید. این کلمات به همین اشکال و تقریباً با همین مفاهیم در زبان ترکمنی نیز موجود میباشد

گاوور دپه، گاورس:از نامهای جغرافیایی قدیمی در ترکمنستان. در بین شهرهای قدیمی بین النهرین نیز به این نام بصورت ؛ تپه گااور؛ برمیخوریم.

آهال (آخال): نام یکی از نقاط تاریخی و یکی از پنج ولایت ترکمنستان. در زبان ترکمنی امروز معنی خاصی برای این کلمه نمی شناسم. در زبان سومری ؛ آکال؛ به معنی نیرو و ؛ آگال؛ به معنی نیرومند موجود است نام قویترین و چابکترین اسب ترکمنی نیز ؛ آخال - تکه؛ میباشد. محمدعلی فروغی در زیرنویس ص.12 جلد اول کتاب خود ؛ سیر حکمت در اروپا؛ چنین توضیح میدهد: « آخیلیس در افسانه های یونانی به شجاعت و سرعت سیر معروف است. نویسندگان مشرق که اورا نمی شناختند و از داستان او آگاه نبودند به مناسبت سرعت سیری که به او نسبت داده شد اورا اسب پنداشته اند».

بنظر میرسد که یونانیان این کلمه را از سومریان به ارث برده باشند. زیرا بنظر سومرشناسان بخش بزگی از میتولوژی یونانی از داستانهای سومری کپیه برداری شده است.

این قسمت آخری خلاصه ای بود که از[e-mail]گرفتم خوب بنظر میرسه کافی باشه خودم به این مقدار راضیم.

 

---

 

 

وقايع سين كيانگ و مسئوليت مسلمنان وانسانهای آزاده

ادامه مطلب

قدیمی ترین فرش جهان دست بافت ترکان،ثمره تبادل فرهنگی بین ایران وآلتای:

قدیمی ترین فرش جهان دست بافت ترکان،ثمره تبادل فرهنگی بین ایران وآلتای:      قدیمی ترین فرش گره بافت وپرز دار متعلق به ترکان آسیای مرکزی میباشد که در 1328 ش / 1949،توسط سرگی رودنکو ، باستان شناس معروف روس در دره پازیریک واقع درشمال کوهستان آلتای مرزقزاقستان روسیه(مکانی که خواستگاه زبان ترکی است آلتای کلمه ای مرکب از:آل=دو رنگ+تای=تاق/داغ:کوه ودر مفهوم کوه دورنگ،به به اعتبارآن که این سلسله کوههای ترکستان اغلب سال پوشیده از برف و دورنگ دیده میشود) از درون گورهای یخ زده در آنجا کشف شد.علاوه براین لبلس واشیاء مختلفی ازاین گور وگورهای دیگر اطراف آن یافت شد که همگی پس از آزمایش با کربن رادیواکتیو بر روی این اشیا توسط روسهانشان داد که این گورها به قرنهای پنجم و چهارم پیش از میلاد تعلق دارند (زاویتوخینا ، ص 31).و چیزهای مختلفی چون فرش و لباس بیرون آمده  همه قدمتی بیش از 500 ، 2 سال داشتند،گورهادر ارتفاع 600 ، 1 متری پازیریک سیبری قرار داشت(اوپی ، ص 26، 28).پس از آن یک فرش دیگر از پشم با گره های محکم و رنگهای گرم وشادپیدا شد این فرش تقریباً چهارگوش ، حدود 2در2 متربا تصویر سوارکاران جنگی ترک و گوزنهای زرد شاخ پهن که در حال چریدن هستند، جانوران افسانه ای با سرعقاب و بدن شیر که از مشخصه های تمام تمدنهای اولیه واز اعتقادات آنها سرچشمه میگرفت و حاشیه ای گلدار که تا بحال رایج است راشامل میشود.این قدیمترین فرش مکشوف دنیاست از حدود 50سال پیش نظریات گوناگون داده شده که بیشتر با هدف جریانسازی سیاسی و فرهنگی بود.بجای اعتراف به اصل وجود تمدن بشری وهمکاری وسهم همه نژادها واقوام درساخت آن.                                                                                         بی تردید باقیمانده اجساد وبرسی های ژنتیکی ترک نژاد بودن این گروه راه قویا اثبات میکند نیز سایر آثار تعلق فرهنگی به ترکها را بیانگر است.همچنین رودنکو (ص 304) در بررسی ظاهری و مطالعه ی تصاویر و نقشهای باقی مانده از آنها با دیگر آثار مکشوف آن دوران درباره این فرش در کتاب خود به نام > مقابر یخزدة سیبری : سوارکاران عصرآهن مدفون در پازیریک < می نویسد: در طرح پازیریک صفهای منظم مردان و چارپایان که همگی به فاصله ای معین از پی یکدیگر می آیند، بروشنی یادآور رسمهای تزیینی  آشوری و هخامنشی است( شبیه آنچه در نقش برجسته های کنار ستونهای تخت جمشید یادر کاخهای بابل و... میتوانید ببینید)همچنین شیوة گره زدن دم اسبها و کاکل آنها شبیه به رسم ایرانیان است . هم در پیکرکنده های تخت جمشید و هم در فرش پازیریک ستوربانان در سمت چپ اسب گام برمی دارند و دست راست خود را برپشت گردن اسب نهاده اند. آنچه آشکار و غیرقابل انکار است تصویر گروهی است شبیه نقش برجسته های تخت جمشید در صفهای منظم که همگی به یک فاصلة معین از پی یکدیگر می آیند. نقش گوزن فرش پازیریک از دیگر موارد مهم است . رودنکو یادآور شده است که این گوزنها از تیرة گوزن زرد خالدار شاخ پهن و ایرانی است (همان ، ص 302ـ304).این گوزن به نام «گوزن بین النهرینی » هم ذکرشده که بومی جزایر دریاچه اورمیه بوده البته در دشتهای ترکستان نژادهای مختلفی از گوزن زندگی میکند که هنوز هم شاخ وگوشت و پوست آنها منبع درآمد مردم این نواحی است.در این فرش حتی خصوصیاتی از جل نمد منگوله دار یونانی و ایرانی نیز دیده می شود (ج 1، ص 360).  نام  دره پازیریک آلتای که تا آن زمان ناشناخته بود،اکنون به دلایلی مهجور ولی معرف اهل علم وفرهنگ دنیاست.
فرش پازیریک درحال حاضر در موزة آرمیتاژ روسیه نگهداری می شود.گفته میشود در ایران نیز در 1355ش دو نمونه از آن بافته شده که موزة ملی فرش ایران در تهران بصورت دوره ای آنها را به نمایش می گذارد.                                                                                        
مشخصات دقیق فرش: این فرش ، تقریبا مربع شکل با ابعاد 89ر1 در 98ر1 متر میباشد کلاً از جنس پشم بوده تارهای فرش کشیده شده و پودهای آن به شکل سست در تعداد سه وگاهی چهارتایی بین هردو ردیف گره ، پیچیده میشود. دارای لبه ها ی 1 در 5ر1 سانتیمتری که در امتداد هر دو حاشیه پرز فشرده به ضخامت کمتر از یک سانتیمتر است . حاشیة این فرش گلدار است و دردو ردیف گوزنها و سواره ها نقش بسته.طرح آن یکدست متوازن وقرینه میباشد رنگ اصلی فرش باگذشت زمان حداقل25 قرنی تغییر یافته و رنگ اصلی به صورتی و سبز کم رنگ تغیر یافته احتمالا رنگ اصلی بسیار گرم وشاد داشته تزیینات بکار رفته دارای پیچیدگی منظم  ناشی از حرفه ای بودن بافنده فرش است
در حاشیة اول ، تکرار جانوران افسانه ای با سرعقاب و بدن شیر ؛ در حاشیه دوم ، 14نفر ستوربان با 28 اسب ؛ 14 نفر سوارکار، در حاشیة سوم ،فقط تکرار گل چهاربرگی ؛ در حاشیه چهارم ،تنها تکرار 24 گوزن زردخالدار شاخ پهن یا بین النهرینی ؛ در حاشیة پنجم ، جانوران افسانه ای با سرعقاب و بدن شیر (مشابه حاشیة اول )؛ و در وسط فرش ، 24 چهارگوش شبیه ستاره که درون هرکدام هم نقش هشت پر ای دیده می شود.شانه ای برابر 600 ، 3 گره در هر دسیمتر مربع تاحدودی بانظم واصول است .

ریشه گونگونی زبانهای بشری کجاست؟خاستگاه زبانهای جهان کجاست؟

ریشه گونگونی زبانهای بشری کجاست؟خاستگاه زبانهای جهان کجاست؟

دوستان شاید تاحالا ازاینکه تمام خروسهای دنیا(وسایر حیوونها)یک نوع صدا ووسیله ارتباطی دارن خیلی تعجب کردین.این یعنی برخلاف انسانها اونا زبون همدیگرو در هرجای دنیا که متولد یامنتقل بشن می فهمند.واینو هم شنیدین که به غیر انسان گفته میشه زبان نفهم.به نظرمن زبانی که وسیله ارتباطی ساده وابتدایی برای ضروریات باشه بین انسانها مشترک است اما بعد الهی وفوق حیوانی بشر نیاز به وسیله ارتباطی پیچیده ووسیع که دائم درحال نو شدن باشه دارد. این همان علت به وجود آمدن اینچنین زبانی دربین بشربوده که آن هم به تایید باستان شناسان زمانی که انسانها باتعداد معدود دریک قبیله بایک دین وخدا بودند یکی بوده بعدها با مهاجرت وسیر تکاملی درمکانهای جداگانه انشقاقها پدیدار شده.حالا بریم دنبال بحث آکادمیک موضوع:
آسیا قاره کهن خاستگاه مهمترین وبزرگترین خانواده های زبانی وادیان جهان است. امروزه اکثریت مطلق مردم جهان به یکی از زبان های خانواده های آلتای(شامل شاخه اورالی هم میشه که بعضی ها مستقل میدانند) ،هند و اروپایی ، سامی ، استرالیایی- آسیایی و استرانزی سخن می گویند این نظریه که ”بشر ریشه ی آفریقایی دارد“ فعلا نظریه است اگرهم اثبات شود مربوط به اولین دوره زندگی وتکامل واحد اون خواهد شد.

در حال حاضر حدود شش هزار زبان در دنیا وجود دارد که نیمی ‌‌از آنها یعنی سه هزار زبان با خطر مرگ و فراموشی رو به رو هستند. اگر اقدامی ‌‌صورت نگیرد ‌این امر تا اواخر ‌این قرن اتفاق خواهد افتاد. تا صد سال دیگر هر دو هفته یک زبان خواهد مرد و به فراموشی سپرده خواهد شد.

2.5 میلیون سال پیش،اجداد بشر (وشاید انسان امروزی) صاحب جمجمه نسبتا بزرگ وقدرت سازماندهی اجتماعی شد. البته، آثارآن حدود350 هزار سال پیش بصورت محکم کشف شد  که بشر برای نخستین بار برای شکارهایش از قبل نقشه کشید، آتش راکشف، و لباس وابزار تولید کرد. همچنین کهن ترین آثار هنری و دینی بشر (در قالب نقش ها و اشیای مذهبی) بین 30 تا 40 هزار سال قدمت دارند. از دید یک انسان شناس ، زبان ساده ی بشر نباید قدمتی بیش از 350 هزار سال داشته باشد و این زبان احتمالا از حدود 40- 30 هزار سال پیش شکل های پیچیده تری به خود گرفته است. آواهای معنادار برای ارتباط میان انسان هایی که دو میلیون سال پیش می زیسته اند کافی بوده است.
فسیل مرد پکنی که در نزدیکی پکن پیداشده و نیز فسیل مرد جاوه ای که در اندونزی کشف شده است، 500 هزار سال قدمت دارد. هر دوی این مردان، پدران انسانِ امروزی، یعنی Homo erectus هستند. نشانه هایی وجود دارد که اینگونه انسان ها یک میلیون سال پیش پا به قاره ی آسیا گذاشته بودند.
نخستین تمدن های جهان و آسیا، در جنوب باختری آسیا (بین النهرین)، آسیای میانه (وتپه های تایلند باقدمت برابر با بین النهرین)،سوریه گوبکلی تپه ترکیه و شمال چین پدیدار شد. کشاورزی،دامداری وجنگجویی ویژگی مشترک همه آن تمدن ها بود. مهاجرت های بعدی ورقابت ها برسر حکومت اقوام مختلف، کشاورزان را به ساخت شهرها ودژها با برج و باروی مستحکم راند. از حدود سه هزار سال پیش از میلاد که گاوآهن اختراع شد، گروهی از کارگرانِ کشاورزی این امکان را یافتند تا به صنعت روی آورند و افزایش محصولات کشاورزی و کارِ صنعتگران، رویهمرفته، زمینه را برای بازرگانی و ارتباط فرهنگی مهیا ساخت.

با مطالعه ی خانواده های زبان های آسیایی برای مثال خواهید دید که تولید زیاد عدم نیاز به کوچهای وسیع تقسیم این خانواده های زبانی به زیرخانواده ها و سپس به زبانهای گوناگون از پس از اختراع گاوآهن آغاز شده است.

اساسا گوناگونی زبان ها، نتیجه ی مستقیم اتمام کوچ های وسیع و تاثیرگذاری و تاثیرپذیری فرهنگی کوچهای مداوم کم جمعیت وتجارت محور است که میتواند محصول تجارت  ونیاز به زبان اقتصاد برای حیات باشد.بیشتر لوح ها باقی مانده به زبانهای مختلف هم از اقتصاد حرف میزنند .

 

سیاست:

تعاریف زیادی در باب سیاست وارد شده؛ متفکران اسلامی سیاست را تدبیر جامعه بر اساس مصالح مادی و معنوی شمرده‌اند.
در تعاریف نگاشته شده از سیاست می‌بینیم مردم برداشت‌های دیگری از سیاست دارند‌: گاهی سیاست را بی پدر و مادر نامیده و زمانی از  سیاست به عنوان  چال و نیرنگ نام برده‌اند...
روزگاری سیاست را «یافتن ِ راه‌های ِ فریفتن ِ مردم، برای ِ پایداری ِ قدرت» دانسته و زمانی دیگر «یافتن ِ راه‌های فریفتنِ مردم، برای ِ پایه‌ریزی ِ قدرت» را در تعریف سیاست گفته‌اند.

تفكر سیاسی هزاران سال سابقه دارد و قدمت سیاست به قدمت شكل گیری دولت یا حكومت است. اما شكل منظم و منسجم تفكر سیاسی كار خود را بعنوان «فلسفه سیاسی» بر پایه فرضیاتی درباره سرشت انسان آغاز كرد.

سیاست به عنوان علم در ایران حدود یك قرن سابقه دارد و اولین نمونه از آموزش این علم به تأسیس مدرسه عالی سیاسی در سال 1276 بر می گردد.

معانی وتعریف سیاست:

«تاریخچه و بنیانگذاران»

 

ادامه مطلب

اوستون سوزلر سخنان زیبا

اوستون سوزلر

Sevgidə günəş kimi ol,
Dostluq və qardaşlıqda axar su kimi ol,
Qüsurları örtməkdə gecə kimi ol,
Təvazödə torpaq kimi ol,
Acıqlanmaqda ölü kimi ol,
Hər nə olursan ol, ya olduğun kimi görün, ya göründüyün kimi ol!

ادامه مطلب